Όπως και η ζωή, έτσι και η ευτυχία κάνει κύκλους, φτάνοντας στο χαμηλότερο σημείο κάποια στιγμή κοντά στη μέση ηλικία πριν ξεκινήσει να «παίρνει» ξανά τα πάνω της
Υπάρχει μια κοινή πεποίθηση ότι η ευτυχία μειώνεται όσο μεγαλώνουμε. Ωστόσο, οι επιστήμονες φαίνεται να καταλήγουν σε ένα διαφορετικό συμπέρασμα: η ζωή ίσως να μην γίνεται δυσκολότερη με την ηλικία. Απλώς περνά από ένα προσωρινό σημείο καμπής στη μέση της διαδρομής.
Μια μεγάλη διεθνής μελέτη του Βρετανού οικονομολόγου David Blanchflower αποκάλυψε ότι η ευτυχία ακολουθεί μια προβλέψιμη καμπύλη σε σχήμα U. Σύμφωνα με τα ευρήματα, η συναισθηματική ευημερία φτάνει στο χαμηλότερο σημείο περίπου στην ηλικία των 49 ετών, πριν αρχίσει ξανά να ανεβαίνει σταδιακά.
Η «κρίση» της μέσης ηλικίας είναι πραγματική
Η έρευνα, που βασίστηκε σε δεδομένα από 14 εκατομμύρια ανθρώπους σε 145 χώρες, κατέγραψε παράγοντες όπως το άγχος, η μοναξιά, η ψυχική πίεση και ο σωματικός πόνος. Το συμπέρασμα ήταν σαφές: η μέση ηλικία αποτελεί για πολλούς μια περίοδο έντονου ψυχικού φορτίου.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Δεν πρόκειται μόνο για βιολογική φθορά ή φόβο της γήρανσης. Σε αυτή τη φάση της ζωής, οι περισσότεροι άνθρωποι βρίσκονται αντιμέτωποι με πολλαπλές ευθύνες ταυτόχρονα. Από τη μία καλούνται να στηρίξουν ηλικιωμένους γονείς και από την άλλη να διαχειριστούν τις ανάγκες παιδιών που μεγαλώνουν. Παράλληλα, συχνά βιώνουν επαγγελματική εξουθένωση, οικονομική πίεση και απογοήτευση από ανεκπλήρωτες προσδοκίες.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι αυτό το μοτίβο εμφανίζεται σχεδόν παντού, ανεξάρτητα από το πολιτικό σύστημα, την οικονομία ή την κουλτούρα κάθε χώρας.
Τι αλλάζει μετά τα 50
Το ενδιαφέρον είναι ότι η πτωτική πορεία δεν διαρκεί για πάντα. Μετά τα 50, οι περισσότεροι άνθρωποι αρχίζουν να αναφέρουν υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης και λιγότερο στρες στην καθημερινότητά τους. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτό συμβαίνει επειδή με την ηλικία αλλάζουν οι προτεραιότητες. Οι άνθρωποι σταδιακά εγκαταλείπουν την ανάγκη της τελειότητας, αποδέχονται πιο εύκολα τα όριά τους και εστιάζουν περισσότερο στις ουσιαστικές σχέσεις και στις προσωπικές στιγμές ευχαρίστησης.
Παράλληλα, μειώνονται ορισμένες από τις μεγάλες πιέσεις της μέσης ηλικίας. Τα παιδιά αποκτούν ανεξαρτησία, οι οικονομικές υποχρεώσεις συχνά σταθεροποιούνται και δημιουργείται περισσότερος προσωπικός χρόνος.
Ο ρόλος της κοινωνικής και οικονομικής ασφάλειας
Η έρευνα έδειξε επίσης ότι ορισμένοι παράγοντες λειτουργούν προστατευτικά απέναντι στη συναισθηματική φθορά της μέσης ηλικίας. Οι άνθρωποι που είναι παντρεμένοι ή διαθέτουν υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο φαίνεται να βιώνουν μικρότερη ψυχολογική επιβάρυνση. Αντίθετα, τα άτομα με περιορισμένη εκπαίδευση και οικονομική ανασφάλεια εμφανίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο για φαινόμενα που οι επιστήμονες αποκαλούν «θανάτους από απελπισία» – δηλαδή θανάτους που σχετίζονται με αυτοκτονία, κατάχρηση αλκοόλ ή ναρκωτικών ουσιών.
Παρότι η οικονομική άνεση μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά, δεν εξαλείφει εντελώς τη συναισθηματική πτώση της μέσης ηλικίας. Ακόμη και οι πιο εύποροι πληθυσμοί ακολουθούν την ίδια καμπύλη.
Η ηλικία φέρνει κάτι περισσότερο από εμπειρία
Οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι ο εγκέφαλος αλλάζει με τα χρόνια, δίνοντας σταδιακά μεγαλύτερη έμφαση στις θετικές εμπειρίες και μικρότερη στα αρνητικά ερεθίσματα. Αυτό εξηγεί γιατί πολλοί άνθρωποι μεγαλύτερης ηλικίας δηλώνουν τελικά πιο ήρεμοι και πιο συμφιλιωμένοι με τον εαυτό τους.
Η καμπύλη της ευτυχίας δεν σηματοδοτεί απλώς την απώλεια της νεότητας. Μπορεί να αντικατοπτρίζει κάτι πιο σημαντικό: την κατάκτηση της προοπτικής, της αποδοχής και μιας πιο ουσιαστικής σχέσης με τη ζωή.
Διαβάστε επίσης
Ευτυχία: Παίρνουμε μαθήματα από την πιο ευτυχισμένη χώρα του κόσμου
Μικρά μαθήματα ευτυχίας που οδηγούν σε μεγάλη ικανοποίηση από τη ζωή
Τέσσερα μονοπάτια που οδηγούν στην ευτυχία – Κάντε το δικό σας mix and match
