«Επίθεση» πυραύλου στη Σελήνη: Τι είδαν τα διαστημόπλοια που αναδιατάχτηκαν για να καταγράψουν τη στιγμή της πρόσκρουσης
Νέες εικόνες από τη NASA αποκαλύπτουν για πρώτη φορά με μεγαλύτερη καθαρότητα το σημείο όπου ένας πύραυλος της Space X προσέκρουσε με μεγάλη ταχύτητα ανοίγοντας στο έδαφος κρατήρα 18 μέτρων.
Ο πύραυλος που έπεσε στη Σελήνη, κεντρίζοντας το ενδιαφέρον της NASA και επιστημόνων ανά τον κόσμο, ήταν ουσιαστικά το ανώτερο τμήμα ενός πυραύλου Falcon 9, ο οποίος είχε εκτοξευθεί στις 15 Ιανουαρίου 2025 μεταφέροντας δύο εμπορικά σεληνιακά οχήματα προσεδάφισης.
Ενώ το πρώτο τμήμα του πυραύλου —ο προωθητικός φορέας που χρησιμοποιείται κατά την εκτόξευση— επέστρεψε στη Γη, το δεύτερο συνέχισε την πορεία του, προωθώντας τα ρομποτικά οχήματα προς τη Σελήνη.
Μετά την ολοκλήρωση της αποστολής του, το ανώτερο τμήμα παρέμεινε σε τροχιά στο Διάστημα.
Ωστόσο, οι ιδιαιτερότητες της τροχιακής του κίνησης το οδήγησαν τελικά σε πορεία σύγκρουσης με τη Σελήνη — ένα ενδεχόμενο που έγινε αντιληπτό εκ των υστέρων και κινητοποίησε ερευνητικές ομάδες και διαστημικές υπηρεσίες προκειμένου να εντοπίσουν και να καταγράψουν το σημείο της πρόσκρουσης.
Από τις πρώτες παρατηρήσεις προήλθαν δεδομένα από το Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο (Very Large Telescope) του Ευρωπαϊκού Νότιου Παρατηρητηρίου στη Χιλή, ενώ εικόνες κατέγραψε και το νοτιοκορεατικό διαστημικό σκάφος Danuri, που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη.
Τα αρχικά δεδομένα του Danuri αποδείχθηκαν ιδιαίτερα χρήσιμα για τη NASA.
Σε συνεργασία με την Korea AeroSpace Administration (KASA), οι επιστήμονες τα χρησιμοποίησαν για να καθοδηγήσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια την κάμερα υψηλής ανάλυσης του Lunar Reconnaissance Orbiter (LRO), προκειμένου να φωτογραφηθεί ο κρατήρας από πολύ μικρότερη απόσταση.
Η διαδικασία μόνο εύκολη δεν ήταν. Για να καταγράψει το σημείο της πρόσκρουσης, η ομάδα του LRO χρειάστηκε να αλλάξει τον προσανατολισμό του διαστημοπλοίου, ώστε οι κάμερές του να «βλέπουν» τον κρατήρα κάθε φορά που το σκάφος περνούσε σε ύψος περίπου 97 χιλιομέτρων πάνω από τη Σελήνη, κινούμενο με ταχύτητα περίπου 1,6 χιλιομέτρου το δευτερόλεπτο.
Το LRO ολοκληρώνει μία περιφορά γύρω από τη Σελήνη περίπου κάθε δύο ώρες, από πόλο σε πόλο, ενώ η Σελήνη περιστρέφεται αργά κάτω από την τροχιά του. Χρειάστηκαν έξι ημέρες μέχρι η τροχιά του διαστημοπλοίου να ευθυγραμμιστεί κατάλληλα με το σημείο της πρόσκρουσης, ενώ ακολούθησε επιπλέον χρόνος για την επεξεργασία των εικόνων.
Η ακρίβεια που απαιτούσε η φωτογράφιση ήταν ακραία. Σύμφωνα με τη NASA, ακόμη και μια καθυστέρηση μόλις 10 δευτερολέπτων στη λήψη θα μπορούσε να μετακινήσει τον κρατήρα κατά περίπου 16 χιλιόμετρα μέσα στο οπτικό πεδίο, καθιστώντας ουσιαστικά αδύνατη την καταγραφή του.
«Η Σελήνη δέχεται συνεχώς χτυπήματα»
Παρότι η σύγκρουση του πυραύλου δεν ήταν προγραμματισμένη, οι επιστήμονες της NASA επισημαίνουν ότι δεν αποτέλεσε κίνδυνο ούτε για τη Γη ούτε για τη σεληνιακή επιφάνεια από άποψη ασφάλειας.
«Δεν είναι κάτι για το οποίο ανησυχούμε πραγματικά», δήλωσε η πλανητική επιστήμονας της NASA Kelsey Young, εξηγώντας ότι η ελεγχόμενη πρόσκρουση διαστημικού υλικού σε περιοχές χαμηλής σεληνιακής τροχιάς αποτελεί τεχνικά αποδεκτή και ασφαλή πρακτική διάθεσης υλικού.
Όπως υπενθύμισε, η Σελήνη δεν είναι ένας αμετάβλητος κόσμος. «Η Σελήνη δέχεται συνεχώς προσκρούσεις από μετεωρίτες, αστεροειδείς και κομήτες», σημείωσε.
