Νέα ευρήματα από μια μελέτη παρακολούθησης δεκαετιών δείχνουν ότι πέντε δείκτες καρδιαγγειακής υγείας στη μέση ηλικία συνδέονται με σημαντικά μεγαλύτερες πιθανότητες μακροζωίας – αλλά και με καλύτερη φυσική κατάσταση στα βαθιά γεράματα
Η καρδιαγγειακή υγεία στα 40 μπορεί να επηρεάζει όχι μόνο τον κίνδυνο εμφράγματος ή εγκεφαλικού, αλλά και τις πιθανότητες να φτάσει κάποιος σε πολύ μεγάλη ηλικία διατηρώντας καλή φυσική κατάσταση. Μια από τις μακροβιότερες μελέτες παρακολούθησης δείχνει ότι άνδρες με καλύτερο καρδιαγγειακό προφίλ σε μέση ηλικία 42 ετών είχαν περίπου 6 φορές περισσότερες πιθανότητες να φτάσουν τα 90, ενώ δεκαετίες αργότερα εμφάνιζαν πολύ μικρότερα ποσοστά ευθραυστότητας. Τα ευρήματα προέρχονται από τη Helsinki Businessmen Study και δημοσιεύθηκαν στο European Journal of Preventive Cardiology, προσφέροντας στοιχεία ότι η φροντίδα της καρδιάς στη μέση ηλικία μπορεί να συνδέεται όχι μόνο με περισσότερα χρόνια, αλλά και με καλύτερη ποιότητα ζωής.
Οι 5 δείκτες που εξετάστηκαν
Η ανάλυση περιέλαβε 2.690 αρχικά υγιείς Φινλανδούς άνδρες, γεννημένους μεταξύ 1919 και 1934, οι οποίοι αξιολογήθηκαν για πρώτη φορά σε μέση ηλικία 42 ετών.
Οι ερευνητές εξέτασαν 5 δείκτες χαμηλού καρδιαγγειακού κινδύνου:
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
- αποχή από το κάπνισμα,
- υγιές σωματικό βάρος,
- αρτηριακή πίεση κάτω από 140,
- χοληστερόλη κάτω από προκαθορισμένο όριο και
- υγιή επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν ανάλογα με το πόσα από τα 5 κριτήρια πληρούσαν. Μόλις 59 δεν είχαν κανέναν ευνοϊκό δείκτη, ενώ 105 είχαν και τους πέντε.
Από 6,8% σε 41,9% η πιθανότητα να φτάσουν τα 90
Οι διαφορές στη μακροζωία ήταν εντυπωσιακές. Από τους άνδρες χωρίς κανέναν ευνοϊκό δείκτη στα 40 τους, μόλις 6,8% έφτασε τα 90. Αντίθετα, το ποσοστό έφτανε το 41,9% μεταξύ εκείνων που πληρούσαν και τα 5 κριτήρια. Μάλιστα, οι πιθανότητες μακροζωίας αυξάνονταν σταδιακά με κάθε επιπλέον ευνοϊκό δείκτη. Μέχρι τον Ιανουάριο του 2025 είχαν πεθάνει 2.524 συμμετέχοντες, περίπου το 94% του αρχικού δείγματος, προσφέροντας μια εξαιρετικά μακρά περίοδο παρακολούθησης. Στους θανάτους που είχαν καταγραφεί έως το 2007, τα καρδιαγγειακά νοσήματα αντιπροσώπευαν το 45% των θανάτων στην ομάδα χωρίς ευνοϊκούς δείκτες, έναντι 24% στην ομάδα που πληρούσε και τους πέντε.
Μεγάλη διαφορά και στην ευθραυστότητα
Το 2007, όταν οι επιζώντες ήταν κατά μέσο όρο 79 ετών, 907 συμπλήρωσαν αξιολογήσεις για την ευθραυστότητα, την ευτυχία και την ποιότητα ζωής.
Η ευθραυστότητα αφορούσε το 24,5% όσων δεν είχαν κανέναν ευνοϊκό δείκτη στη μέση ηλικία, αλλά μόλις το 2,2% εκείνων που είχαν και τους πέντε. Οι τελευταίοι είχαν επίσης σχεδόν 5 φορές περισσότερες πιθανότητες να είναι ζωντανοί και χωρίς ευθραυστότητα στα 79, σε σύγκριση με όσους είχαν μηδέν ή έναν δείκτη.
Καλύτερη ήταν και η εικόνα της ευεξίας: Ευημερία ανέφερε το 55,1% της πιο υγιούς ομάδας, έναντι 39% της λιγότερο υγιούς. Η ποιότητα ζωής γενικά ευνοούσε επίσης τους άνδρες με καλύτερη υγεία στη μέση ηλικία.
Ο ρόλος του σωματικού βάρους
Εντυπωσιακή ήταν και η διαφορά στην αύξηση βάρους. Από τα 25 έως τα 42 έτη, οι άνδρες με το χειρότερο καρδιαγγειακό προφίλ είχαν πάρει κατά μέσο όρο 17,8 κιλά, έναντι μόλις 3,5 κιλών στην πιο υγιή ομάδα. Το εύρημα δεν αποδεικνύει ότι η αύξηση βάρους προκάλεσε τη διαφορά στη μακροζωία, αλλά αναδεικνύει τη σημασία της υγείας ήδη από την πρώιμη ενήλικη ζωή.
Τι πρέπει να έχουμε κατά νου
Η μελέτη είναι παρατηρητική και δεν αποδεικνύει σχέση αιτίου – αποτελέσματος. Επιπλέον, οι συμμετέχοντες ήταν σχετικά εύποροι Φινλανδοί άνδρες, επομένως τα αποτελέσματα δεν μπορούν να γενικευθούν αυτόματα σε γυναίκες ή άλλους πληθυσμούς. Δεν υπήρχαν επίσης αρχικές μετρήσεις ευτυχίας και ποιότητας ζωής.
Τέλος, η ιατρική έχει αλλάξει δραματικά από τη δεκαετία του 1960, με πολύ αποτελεσματικότερες σήμερα θεραπείες για την υπέρταση, τη χοληστερόλη και την παχυσαρκία.
Παρά τους περιορισμούς, τα ευρήματα υπογραμμίζουν μια σημαντική διάσταση της υγιούς μακροζωίας: Η καλή καρδιαγγειακή υγεία στη μέση ηλικία συνδέθηκε όχι μόνο με περισσότερες πιθανότητες να φτάσει κανείς τα 90, αλλά και με περισσότερες πιθανότητες να μεγαλώσει χωρίς ευθραυστότητα και με καλύτερη ποιότητα ζωής.
Διαβάστε επίσης
Καρδιά: Οκτώ απρόσμενα σημάδια κινδύνου ότι δεν λειτουργεί ρολόι
Με καρδιακά και μεταβολικά νοσήματα το 80% των 20χρονων – Έρευνα αποκαλύπτει
Ελίζα Κονοφάγου – Αρρυθμίες: Η τεχνική που «βλέπει» τα κρυφά σημάδια του αιφνίδιου καρδιακού θανάτου
