Η χαμένη ενέργεια: Η αυτονομία της χώρας θα κριθεί στην αποθήκευση – Μάχη για περισσότερες μπαταρίες
Η αποθήκευση περισσότερης ενέργειας είναι το μεγάλο στοίχημα της επόμενης περιόδου, τόσο για την Ελλάδα, όσο και για ολόκληρη της Ευρώπη.
Οι επενδύσεις στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αποτελούν μονόδρομο, είπε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, αυτή την εβδομάδα τονίζοντας πως θα πρέπει να πλαισιώνονται από υποδομές αποθήκευσης, προκειμένου η παραγωγή τους να μεταφέρεται και να χρησιμοποιείται όπου και όταν τη χρειαζόμαστε.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και η έκθεση της Eurelectric, σύμφωνα με την οποία «απαιτείται ταχύτερη ανάπτυξη λύσεων αποθήκευσης και ευελιξίας» καθώς η ύπαρξη τέτοιων συστημάτων θα επιτρέψει να περιοριστούν οι απώλειες και οι αυξήσεις στις τιμές του ρεύματος.
Μάλιστα, η έκθεση διαπιστώνει ότι το 72% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ ήταν το 2026 από καθαρές πηγές, περιορίζοντας τον αντίκτυπο των ορυκτών καυσίμων στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας.
Το «Κλειδί» για περισσότερη αυτονομία
Οι μπαταρίες επιτρέπουν την αποθήκευση της πλεονάζουσας παραγωγής των ΑΠΕ τις ώρες υψηλής ηλιοφάνειας ή έντονου ανέμου.
Όταν τα συστήματα αποθήκευσης είναι περιορισμένα, σημαντικές ποσότητες καθαρής ενέργειας δεν μπορούν πάντοτε να απορροφηθούν από το δίκτυο και έτσι χάνονται.
Με τις «μπαταρίες» η ενέργεια αυτή μπορεί να επιστρέψει στο σύστημα, όταν η ζήτηση είναι αυξημένη. Έτσι οι περιοκοπές μπορούν να μειωθούν και να συγκρατηθούν οι ακραίες διακυμάνσεις στις τιμές.
Αυτό σημαίνει πως περισσότερη εγχώρια ενέργεια παραμένει διαθέσιμη όταν τη χρειάζεται το σύστημα και μειώνει την ανάγκη αξιοποίησης ακριβότερων μονάδων παραγωγής, όπως είναι το φυσικό αέριο.
Το όριο των 500 MW στις μπαταρίες
Το ανώτατο όριο των 500 MW ανά επιχειρηματικό όμιλο για αυτόνομα συστήματα αποθήκευσης με συσσωρευτές (BESS) θεσμοθετήθηκε για να αποτρέψει ολιγοπωλιακές στρεβλώσεις και υπερσυγκέντρωση ισχύος στη χονδρεμπορική αγορά.
Ωστόσο έρχεται σε αντίθεση με το επικαιροποιημένο ΕΣΕΚ, το οποίο θέτει στόχο για τουλάχιστον 3 έως 4 GW αποθήκευσης έως το 2028 και 5 έως 7 GW έως το 2030.
Για τον Ευάγγελο Μυτιληναίο, εκτελεστικό πρόεδρο της METLEN, το όριο των 500 MW που θέτει σήμερα ο νόμος εμποδίζει την ανάπτυξη της αποθήκευσης ενέργειας.
Μάλιστα, όπως έχει υποστηρίξει, αν δεν υπήρχε αυτός ο περιoρισμός, τότε η εταιρεία θα μπορούσε να αναπτύξει μπαταρίες με ισχύ 2 GW.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε σε δηλώσεις του και ο Αλέξανδρος Εξάρχου, πρόεδρος και CEO του Ομίλου AKTOR: «Θα περίμενα να ακούσω μέτρα επιτάχυνσης των διαδικασιών αδειοδότησης και χωρίς όρια και υποχρεώσεις, πλην των περιβαλλοντικών. Απελευθερώστε τις μπαταρίες» είπε χαρακτηριστικά.
Όμως δεν είναι οι μόνοι, η άρση του ορίου στην ισχύ των συστημάτων για την αποθήκευση ενέργειας είναι κάτι που ζητά και συζητά η αγορά εδώ και καιρό.
Όπως εξηγούν άνθρωποι του χώρου, οι στόχοι που έχουν τεθεί για το 2030 θα ήταν πιο ρεαλιστικοί χωρίς το συγκεκριμένο όριο.
Το παράδειγμα της Βουλγαρίας
Η Βουλγαρία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του θετικού αντικτύπου της αποθήκευσης.
Μετά την ανάπτυξη μπαταριών χωρητικότητας 5,4 GW, οι τιμές χονδρικής ηλεκτρικής ενέργειας μετακινήθηκαν από 21% υψηλότερα από τον μέσο όρο της ΕΕ το 2024 σε μόλις 8,3% υψηλότερα το 2026, χάρη στη μειωμένη εξάρτηση από ακριβά ορυκτά καύσιμα κατά τις περιόδους αιχμής της ζήτησης.
Ωστόσο, η Ευρώπη υστερεί: τα συστήματα αποθήκευσης μεγάλης κλίμακας ανερχόταν σε 64 GW το 2025. Ακόμη και με 78 GW προγραμματισμένων προσθηκών, παραμένουν πολύ κάτω από τον στόχο των 200 GW της ΕΕ για το 2030.
Για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης, η Eurelectric ζητά την επιτάχυνση της αδειοδότησης δικτύων, αποθήκευσης και καθαρής ενέργειας, ισχυρότερα κίνητρα για ευελιξία και ένα σταθερό επενδυτικό πλαίσιο που συνεχίζει να στέλνει τα κατάλληλα σήματα προς τον εξηλεκτρισμό.
