Μήνες πόνου πριν και μετά από μια επέμβαση στο γόνατο οδήγησαν τον Sam σε σημαντική αύξηση βάρους. Η αδυναμία του να αντισταθεί στο παγωτό δεν βοήθησε ιδιαίτερα. Όταν η σύζυγός του, Sheryl, του είπε ότι δεν ένιωθε πλέον την ίδια σωματική έλξη, στόχος της δεν ήταν να τον πληγώσει, αλλά να τον κινητοποιήσει να φροντίσει την υγεία του. Εκείνος όμως άκουσε κάτι εντελώς διαφορετικό: μια απειλή για τον γάμο τους.Παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις της για αγάπη και δέσμευση, ο Sam δεν πείστηκε. Στο μυαλό του είχε ήδη ξεκινήσει ένα διαφορετικό σενάριο: αυτό του τέλους της σχέσης.
Η ιστορία αυτή, με την οποία ξεκινά το άρθρο της στο Psychologytoday η Dawn O. Braithwaite, Ph.D., Ομότιμη Καθηγήτρια Επικοινωνίας Willa Cather στο Πανεπιστήμιο της Nebraska-Lincoln, δεν είναι σπάνια. Αντίθετα, δείχνει πόσο εύκολα μπορεί να γεννηθεί η παρεξήγηση, ακόμη και στις πιο στενές σχέσεις.
Η παρεξήγηση είναι ο κανόνας, όχι η εξαίρεση
Όπως επισημαίνει, διαφορετικές μελέτες, όπως αυτή του Δρ. Alan Sillars και τους συνεργάτες του, δείχνουν ότι οι άνθρωποι μπορεί να παρερμηνεύουν την οπτική του συντρόφου τους έως και στο 90% των περιπτώσεων.
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Ακόμη και απλές φράσεις μπορούν να οδηγήσουν σε σύγχυση. Για παράδειγμα, δύο άνθρωποι μπορεί να ερμηνεύσουν διαφορετικά το «το επόμενο Σαββατοκύριακο» – μια μικρή, καθημερινή παρεξήγηση. Όμως στις στενές σχέσεις, τα πράγματα γίνονται πιο περίπλοκα, γιατί εμπλέκονται συναισθήματα, φόβοι και προσδοκίες.
Γιατί δεν καταλαβαινόμαστε, ακόμη κι όταν μιλάμε ξεκάθαρα;
Σύμφωνα με την ειδικό, υπάρχουν τρεις λόγοι πίσω από αυτή τη σύγχυση:
1. Οι πρώτες εντυπώσεις… μένουν
Η επικοινωνία δεν είναι πάντα λογική ή «καθαρή». Συχνά σχηματίζουμε γρήγορα συμπεράσματα και τα κρατάμε, ακόμη κι αν είναι λάθος, εξηγεί. Στην περίπτωση του Sam, ο φόβος ότι θα χάσει τη σχέση του επηρέασε καθοριστικά τον τρόπο που άκουσε τη Sheryl.
2. Ακούμε επιλεκτικά
Στις σημαντικές συζητήσεις, ο εγκέφαλός μας δεν μπορεί να επεξεργαστεί τα πάντα. Έτσι, εστιάζουμε σε συγκεκριμένα στοιχεία. Σύμφωνα με άλλη μελέτη του Δρ. Sillars (2000), κάποιος μπορεί να επικεντρώνεται στο «τι ειπώθηκε», ενώ ο άλλος στο «τι σημαίνει». Η Sheryl μιλούσε για φροντίδα και υγεία. Ο Sam άκουγε απόρριψη.
3. Δεν μοιραζόμαστε το ίδιο «πλαίσιο»
Σε μια σύγκρουση, οι άνθρωποι συχνά δεν συμφωνούν καν στο… θέμα της σύγκρουσης. Άλλος μιλά για πρακτικά ζητήματα, άλλος για συναισθηματικές ανάγκες. Μια άλλη μελέτη του Δρ. Sillars (2014) περιγράφει πώς χρησιμοποιούμε διαφορετικά «πλαίσια» για να ερμηνεύσουμε μια κατάσταση, είτε εστιάζοντας στη στιγμή, είτε στο ιστορικό της σχέσης. Και αυτά τα πλαίσια δεν είναι πάντα κοινά.
Τι μπορούμε να κάνουμε για να μειώσουμε τις παρεξηγήσεις
Αποδεχτείτε ότι η παρεξήγηση είναι φυσιολογική
Όσο κι αν θέλουμε να μας καταλαβαίνουν, η επικοινωνία δεν έχει πάντα αυτόν τον στόχο. Συχνά προσπαθούμε να υπερασπιστούμε τον εαυτό μας, να φανούμε σωστοί ή να διατηρήσουμε μια εικόνα.
Μην εμπιστεύεστε τυφλά τα πρώτα σας συμπεράσματα
Η πρώτη ερμηνεία δεν είναι πάντα η σωστή. Χρειάζεται να ακούμε ενεργά, να ρωτάμε και να αφήνουμε χώρο για διαφορετικές εξηγήσεις.
Αναγνωρίστε τα κίνητρα πίσω από τα λόγια
Κάθε συζήτηση έχει στόχους: πρακτικούς (π.χ. να αλλάξει μια συμπεριφορά), συναισθηματικούς (να νιώσουμε κοντά) ή ταυτότητας (να νιώσουμε αποδεκτοί). Όταν καταλαβαίνουμε αυτούς τους στόχους, μειώνεται η πιθανότητα παρεξήγησης.
Δείτε το δάσος και όχι το δέντρο
Κάθε διαφωνία δεν είναι απομονωμένη. Είναι μέρος μιας μεγαλύτερης ιστορίας. Το πώς ερμηνεύουμε μια στιγμή επηρεάζεται από το παρελθόν, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι αντανακλά πάντα την πρόθεση του άλλου στο παρόν.
Μπορούμε ποτέ να καταλάβουμε πλήρως τον άλλον;
Η σύντομη απάντηση είναι όχι, σύμφωνα με την ειδικό. Η απόλυτη κατανόηση δεν είναι εφικτή, σημειώνει, και ίσως δεν είναι καν επιθυμητή. Κάποιες σκέψεις ή κρίσεις του συντρόφου μπορεί να είναι δύσκολο να τις ακούσουμε.
Το ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι η τελειότητα. Είναι η προσπάθεια για πιο καθαρή επικοινωνία, η κατανόηση των προθέσεων και η διατήρηση μιας κοινής βάσης στα σημαντικά της σχέσης.
Γιατί τελικά, στις σχέσεις, δεν έχει σημασία μόνο τι λέμε – αλλά και τι ακούει ο άλλος.
Διαβάστε επίσης
Επτά απρόσμενοι τρόποι να βελτιώσουμε τη σχέση μας
Το …«μαγικό» συστατικό που κρατά το ζευγάρι για πάντα μαζί
Σχέσεις: Αυτά τα ζευγάρια είναι πιθανότερο να φτάσουν στο διαζύγιο
