Υποβρύχιο ρομπότ ανακάλυψε το μακρύτερο ζώο του κόσμου, μήκους 45 μέτρων – Ποιο είναι το μυστικό του
Ένα τηλεχειριζόμενο υποβρύχιο ρομπότ που το 2020 ερευνούσε τα υποθαλάσσια φαράγγια του Νινγκαλού, στα ανοιχτά της δυτικής Αυστραλίας, κατέγραψε μια παράξενη φωτεινή σπείρα να αιωρείται στο βαθύ μπλε. Οι επιστήμονες συνειδητοποίησαν ότι δεν επρόκειτο για κάποιο φυσικό φαινόμενο, αλλά για ένα σιφωνοφόρο που εκτιμάται ότι έφθανε τα 45 μέτρα μήκος – το μακρύτερο ζώο που έχει παρατηρηθεί ποτέ.
Η καταγραφή έγινε πολλές εκατοντάδες μέτρα κάτω από την επιφάνεια, σε ένα σύστημα φαραγγιών που φτάνει σε βάθη έως σχεδόν 6.000 μέτρων και μέχρι πρόσφατα παρέμενε ελάχιστα εξερευνημένο. Έκτοτε, άλλες καταδύσεις με τηλεχειριζόμενα οχήματα κατέγραψαν παρόμοια πλάσματα, κάποια με μήκος 10 έως 15 μέτρα, επαναφέροντας ένα βασικό ερώτημα για τη θαλάσσια βιολογία: πόσο μπορεί πραγματικά να αναπτυχθεί η ζωή στον βαθύ ωκεανό;
Η ανακάλυψη έγινε στο πλαίσιο επιστημονικής αποστολής με τη συμμετοχή του Μουσείου της Δυτικής Αυστραλίας και άλλων επιστημονικών κέντρων. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το ρομπότ ROV SuBastian, το οποίο μετέφερε το ερευνητικό σκάφος Falkor του Ωκεανογραφικού Ινστιτούτου Σμιντ, για να εξερευνήσουν τα φαράγγια Cape Range και Cloates. Σε διάστημα ενός μήνα πραγματοποιήθηκαν 20 καταδύσεις, φτάνοντας σε βάθη έως 4.500 μέτρων και καταγράφοντας περίπου 30 πιθανώς νέα είδη, ανάμεσά τους και το τεράστιο σιφωνοφόρο της οικογένειας Apolemia.
Χιλιάδες πλάσματα σαν ενιαίος οργανισμός
Η επικεφαλής επιστήμονας της αποστολής, Nerida Wilson, περιέγραψε την αντίδραση της ομάδας όταν εμφανίστηκε στην οθόνη η ατελείωτη φωτεινή σπείρα: «Πιστεύαμε ότι αυτές οι περιοχές θα ήταν πλούσιες σε βιοποικιλότητα, αλλά αυτό που είδαμε ξεπέρασε κάθε προσδοκία».
Παρά την εμφάνισή του ως ενιαίο πλάσμα, το σιφωνοφόρο δεν είναι ένας μοναδικός οργανισμός με τη συμβατική έννοια. Πρόκειται για αποικία που αποτελείται από χιλιάδες μικροσκοπικά ζωοειδή, τα οποία είναι γενετικά πανομοιότυπα και μοιράζονται λειτουργίες σαν να ήταν μέλη και όργανα ενός σώματος.
Μερικά ζωοειδή είναι υπεύθυνα για την κίνηση, άλλα για τη σύλληψη τροφής και άλλα για την αναπαραγωγή. Από μακριά μοιάζουν με ένα ενιαίο πλάσμα, αλλά στην πραγματικότητα λειτουργούν σαν μια μικροσκοπική πόλη, όπου κάθε «γείτονας» κάνει τη δουλειά του και το σύνολο κινείται σαν ένας μοναδικός οργανισμός.
Πώς επιβιώνει στον βαθύ ωκεανό
Πώς μπορεί ένας τόσο μακρύς και λεπτός οργανισμός να παραμένει ολόκληρος σε ένα τόσο ακραίο περιβάλλον και να μην σπάει; Το κλειδί βρίσκεται στη φυσική του βαθύ ωκεανού.
Το σώμα του σιφωνοφόρου αποτελείται σχεδόν εξ ολοκλήρου από νερό και έχει πυκνότητα παρόμοια με το περιβάλλον, γεγονός που μειώνει την επίδραση της βαρύτητας και επιτρέπει την ανάπτυξη σε εξαιρετικά μεγάλα μήκη χωρίς να υπάρχει ανάγκη υποστηρικτικού σκελετού. Ο ωκεανός λειτουργεί σαν αόρατο στήριγμα, επιτρέποντας σε αυτές τις αποικίες να εκτείνονται σε δεκάδες μέτρα και να αναπτύσσουν μακριά πλοκάμια για τη σύλληψη λείας σε ένα περιβάλλον όπου η τροφή είναι σπάνια.
Η εικόνα του τεράστιου, σπειροειδούς σιφωνοφόρου έχει γίνει ένα σύμβολο των ανεξερεύνητων ωκεανών. Ένα «συλλογικό ζώο» δεκάδων μέτρων που ζει σε απόλυτο σκοτάδι μας υπενθυμίζει ότι ο πλανήτης εξακολουθεί να κρύβει φυσικές και βιολογικές εκπλήξεις πολύ μακριά από τη δική μας ζωή στην επιφάνειά του.
